Leser-Trelat belirtisi malignensi ile ilişkili, aniden artış gösteren seboreik keratoz lezyonları ile karakterize tablodur¹. Çok sayıda değişik internal malignensilerle birlikteliği rapor edilmiştir. En sık birlikte olduğu malignensiler %69 oranında adenokarsinomalar olup, bunların da %40’ını mide yerleşimli adenokarsinomlar oluşturur. Ayrıca meme, akciğer, prostat, kolon karsinomları, lösemi, lenfoma ve melanom ile birlikteliği de bildirilmiştir^1-9. Leser-trelat bulgusunun MF ve Sezary Sendromuyla birlikteliği ise son derece nadirdir^3,5-7.

67 yaşında erkek hasta ciltte kaşıntı, kızarıklık ve siyah renkli lekelenme şikayeti ile polikliniğimize başvurdu. Hastanın anamnezinden 4 aydan beri cildinde yaygın kaşıntı ve kızarıklık olduğu, son 2 aydan beri de çok sayıda siyah renkli lekelerin oluşup hızla yayıldığı öğrenildi. Sistemik muayenesi doğal olan hastanın dermatolojik muayenesinde gövde arka yüzünde ve bilateral gluteal bölgelerde en küçüğü 3×2cm, en büyüğü 15×12cm boyutunda, eritemli, skuamlı, bir kısmı infiltre plaklar izlendi (Şekil 1, 2). Ayrıca gövde ön-arka yüzünde en küçüğü 0.5×0.5cm, en büyüğü 2×1 cm boyutunda, çok sayıda, yüzeyi verüköz ve yağlı görünümde hiperpigmente papül ve plaklar mevcuttu (Şekil 1, 2). Bu lezyonlar klinik olarak seboreik keratoz ile uyumlu bulundu. Lenfadenopati tespit edilemeyen hastanın yapılan rutin tetkiklerinde patolojik bir bulguya rastlanmadı.

Şekil 1: Gövde arka yüzünde ve bilateral gluteal bölgelerde en küçüğü 3×2cm, en büyüğü 15×12cm boyutunda, eritemli, skuamlı, bir kısmı infiltre plaklar.

Şekil 2: Gövde arka yüzünde en küçüğü 0.5×0.5cm, en büyüğü 2×1 cm boyutunda, çok sayıda, yüzeyi verüköz ve yağlı görünümde hiperpigmente papüller ve plaklar

Hastanın sırtındaki eritemli plaklardan punch biopsi yöntemiyle alınan materyalinin histopatolojik incelemesinde yüzeyde hiperkeratoz ve follikül ağzında keratotik tıkaçlar, papiller dermiste perivasküler ve perifolliküler lenfositlerinin egemen olduğu dermal infiltrasyon görüldü. Ayrıca dermal infiltratın içerisinde pleomorfik serebriform nükleuslu mycosis hücreleri izlendi. Yapılan immünhistokimyasal incelemede lenfositlerin özellikle CD3 ve CD45Ro ile olmak üzere T-hücre markerları ile boyandığı görüldü (Şekil 3, 4).

Şekil 3: Perivasküler, intra vasküler ve perifolliküler atipik mycosis hücreleri ile karışık lenfosit infiltrasyonu (HEX100).

Şekil 4: Atipik serebriform nükleuslu mycosis hücreleri (HEX1000).

Klinik ve histopatolojik bulgularla mycosis fungoides ve leser-trelat birlikteliği tanısı konulan hastaya PUVA tedavisi başlandı. Takip ve tedavisi devam eden hastanın MF ve seboreik keratozla ile uyumlu lezyonları geriledi.

Leser-Trelat belirtisi ilk kez 1890 yılında Leser ve Trelat, 1900’ de Hollander tarafından internal malignitenin bir bulgusu olarak tanımlanmıştır^10,11. Günümüzde çok sayıda değişik internal malignensilerle birlikteliği rapor edilmiştir^1-9.

Leser-Trelat belirtisinin malignite ile ilişkisi tam olarak bilinmemekle birlikte kanser hücrelerince salgılandığı düşünülen growth faktör ve diğer hormonların keratinositler üzerine büyümeyi artırıcı etkileri şeklinde açıklanmaktadır^12-14. Leser-Trelat’lı hastaların idrarlarındaki transforming growth factor-α (TGF-α) seviyesinde artış olduğunu bildiren yayınlar da yukarıda anlatılan tezi destekler niteliktedir¹⁵. Bu hipoteze göre TGF-α seviyesi kritik bir eşik düzeyi aştığında mevcut erüpsiyonlar oluşmaktadır¹⁵.

Çeşitli çalışmalarda seboreik keratoz kliniğinin malignite kliniği ile paralellik gösterdiği ve tümörün cerrahi olarak çıkarılması ile seboreik keratozun gerilediği gösterilmiştir^13,15. Leser-Trelat belirtisi genellikle ilerlemiş tümörlerde görülmesine rağmen bazı vakalarda erken dönem malignitelerde de ortaya çıkabilir¹⁶. Bu nedenle malignitelerin erken teşhisinde yol gösterici olabilir.

Leser-Trelat bulgusu genellikle malignensi tanısından kısa süre sonra ortaya çıkmakla birlikte literatürde eş zamanlı veya öncesinde oluşan vakalar da mevcuttur^3,9. Lezyonlar altta yatan malignitenin tedavisiyle geriler. Bizim vakamızda seboreik keratoz lezyonları MF lezyonlarından 2 ay sonra başlamıştı ve PUVA tedavisiyle hem MF lezyonları hem de seboreik keratozlar geriledi.

MF derinin primer T-hücreli lenfomasıdır. T-helper hücrelerden köken alır. 5-6. dekatta daha sık görülen hastalıkta erkek/kadın oranı 2/1 dir. Genellikle yavaş seyirli olan hastalığın 3 klinik evresi vardır. Bunlar pre-mikotik eritem (patch), plak ve tümöral evrelerdir. Sıklıkla lezyonlara kaşıntı da eşlik eder^1,2,10.

Literatürde MF ile Leser-Trelat birlikteliği olan sadece dört vaka tespit ettik. Dantzig ve ark.⁷ 1973 yılında Sezary sendromu olan 55 yasında bir erkek hasta, Safai ve ark.⁵ 1978 yılında 61 yasında bir erkek hasta, Lambet ve ark.⁶ 1980 yılında 63 yasında bir erkek hasta ve Toonstra ve ark.³ 1985 yılında 61 yasında bir erkek hasta bildirmişlerdir. Ayrıca literatürde iyi diferansiye lenfoma, kötü diferansiye lenfositik lenfoma ve rektosigmoid karsinomaya eşlik eden lenfositik lenfomalı üç olgu daha bildirilmiştir^5,8,9. Vakalardan üçünün klinik seyri bildirilmemiştir. Bir vaka kemoterapi sonrası gerilemiş, bir vakada elektron tedavisine iyi cevap alınırken iki vakada kemoterapiye cevap alınamamış fakat daha sonra yapılan PUVA tedavisiyle lezyonlarda düzelme olmuştur^3,5-9. Bizim hastamız da 67 yaşında erkek hastaydı ve PUVA tedavisi ile hem MF lezyonları hem de seboreik keratoz lezyonlarında düzelme gözlendi.

MF, derinin primer T-hücreli lenfomasıdır. T-helper hürelerden köken alır. 5-6. dekatta daha sık görülen hastalıkta, erkek/kadın oranı 2/1 dir.