Gelişimsel Kalça Displazisi Nedeni ile Tek Seansta Birleşik Cerrahi Tedavi Uyguladığımız Hastalarımızın Uzun Dönem Klinik ve Radyolojik Sonuçlarının Analizi
1Ankara Dr. Abdurrahman Yurtaslan Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği, Ankara, Türkiye
2Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Ortopedi ve Travmatoloji Kliniği, Ankara, Türkiye
Anahtar Kelimeler: Gelişimsel kalça displazisi, İnnominate osteotomi, Femoral osteotomi, Asetabular indeks, Developmental dysplasia of hip, Innominate osteotomy, Femoral osteotomy, Acetabular index
5.044 görüntülenme 2.479 indirme
Gereç ve Yöntem: Tek seansta açık yerleştirme, innominate osteotomi ve femoral osteotomi uyguladığımız ve iskelet gelişimini tamamlamış 39 hastanın 48 kalçası bu çalışmada değerlendirmeye alınmıştır. Değerlendirmeye alınan hastaların ortalama takip süreleri 12,8 (±3,9) yıldı. Çalışmada hastaların cerrahi işlem yaşı, cerrahi öncesi, erken cerrahi sonrası ve son kontroldeki asetabular indeksleri, son kontroldeki radyolojik ve klinik sonuçları, avasküler nekroz varlığı ve merkez-köşe açıları (CEA) ölçülmüştür.
Bulgular: Barrett'in Modifiye McKay Kriterlerine göre 39 hastanın; 28'inde (% 71,8) mükemmel, 8'inde iyi (% 20,5), 3'ünde orta (%7,7) sonuç elde edildi. Olguların hiçbirinde kötü sonuca rastlanmamıştır. Kalamchi Mac Ewen sınıflamasına göre 39 hastanın 8'inde (%20,5) avasküler nekroza rastlandı. Cerrahi öncesi ile erken cerrahi sonrası ve son kontrollerde ölçülen asetabuler indeks değerleri birbirleri ile karşılaştırıldı. Ortalama değişimler anlamlı bulundu (p<0.001).
Sonuç: Gelişimsel kalça displazisi tedavisinde tek seansta uygulanan birleşik işlemlerin uzun vade sonuçlarının iyi olduğunu düşünüyoruz. Ancak çok uzun dönemli takipte düşük kalça sağ kalımı bildirilen çalışmalar göz önüne alındığında, uzun vadede geleneksel metotlarla saptayamadığımız birtakım patolojilerin bu dönemde elde edilebilen iyi ve mükemmel sonuçlara çok uzun vadede ulaşılamamasına neden olduğunu düşünüyoruz. Mevcut hasta serimizin daha uzun dönem takipleri bu patolojileri ortaya çıkarmaya yardımcı olacaktır.
Material and Method: Fortyeight hips of 39 skeletally maturated patients who underwent simultaneously open reduction, innominate ostetomy and femoral osteotomy were evaluated. Mean follow up years were 12,8 (±3,9). Patients age, preoperative early postoperative and end control acetabular indexes, radiological and clinical classification outcomes, avascular necrosis, center-edge angles were reported.
Results: According to Barrett's modified McKay criteria in 39 patients; 28 (%71,8) had excellent, 8 had (%20,5) good, 3 had (%7,7) fair results. There were no poor results. According to Kalamchi Mac Ewen classification in 39 patients there were 8 (%20,5) patients had avascular necrosis. Preoperative, early postoperative and end control acetabular indexes were analyzed. There were significiant mean change (p<0.001).
Conclusion: We investigated in our study that long term results of simultaneously combined surgery in developmental dysplasia of the hip were good outcome. But there were remarkable studies found low hip survive in very long term. We think that some pathologies, not able to find with conventional methods, may cause this catastrophic results. Very long term follow up will help us to find this pathologies.
Giriş
Biz bu çalışmada yürüme yaşı sonrası anterolateral açık yerleştirme, salter innominate osteotomisi, femoral kısaltma ve derotasyon/varizasyon osteotomisi, iliopsoas tenotomisi ile tedavi ettiğimiz erişkin döneme ulaşmış GKD'li 39 hastanın klinik ve radyolojik sonuçlarını çözümleyip, sunmaktayız.
Materyal ve Metot
Tablo 1: Çalışmamıza katılan hastaların cinsiyet ve taraf dağılımı
Resim 1: Takip süresine göre hastaların dağılımı
Klinik değerlendirmede Barrett'in6 modifiye McKay kıstasları kullanıldı (Tablo 2). Hastaların ameliyat öncesi filmlerinde sağlam ve çıkık kalçada asetabular indeks ölçümü yapıldı. Tönnis7 kalça dislokasyon skorlamasına göre kalçalar sınıflandırıldı. Cerrahi sonrası dönemde asetabular indeks ölçümü yapıldı. Son takip radyografisinde asetabular indeks, CEA açısı ölçüldü. Severin8 kıstasları ile radyolojik sınıflandırma uygulandı (Resim 2). Son radyografide avasküler nekroz, Kalamchi ve Mac Ewen9 sınıflandırması kullanılarak değerlendirildi. İstatistikî değerlendirmede student T test ve kikare testi kullanıldı. P değerinin 0,05'in altında olduğu değerler istatistikî olarak anlamlı kabul edildi.
Tablo 2: Barrett'in klinik sınıflandırması
Resim 2: Ortalama 17 yıl takip süreli hastamızın ameliyat öncesi, sonrası ve son kontrolündeki ölçümleri
Bulgular
Tartışma
Son dönemde ileri yaş GKD tedavisinde tek aşamalı birleşik cerrahinin uygulanırlığı artmıştır15. Olney ve ark.16 13 hastanın 18 kalçasına açık yerleştirme, femoral kısaltma ve derotasyon osteotomisi, pemberton osteotomisi şeklinde işlem uygulamış ve aynı anda birleşik işlemlerin güvenilir ve etkin olduklarını bildirmişlerdir. Reichel ve Hein17 açık yerleştirme ve trokanterik osteotomiyi Dega asetabuloplastisi ile birleştirdikleri 51 hastalık serilerinde hastaların %80'inde mükemmel veya iyi sonuç ve %5,7 avasküler nekroz oranı bildirmişlerdir. Ryan ve ark.18 aynı seansta birleşik cerrahi ile 3-10 yaş arası çocuklarda işlevsel bir kalça elde edilebileceğine inanmaktadırlar. El-Sayed 55 hastasındaki serisinde tek seansta düzeltmenin uygun merkezlerde tecrübeli cerrahlar ile yapıldığında kısa dönem sonuçlarda iyi-mükemmel sonuçlar alınacağından bahsetmiştir19.
Literatürde GKD'de innominate kemik osteotomisi ile asetabular indeksin 10° ile 23,6° arasında düzeltilebildiği bildirilmiştir. Utterback ve MacEwen20 10°, Barrett ve ark.6 16°, Gulman ve ark.21 21° ve Morin ve ark.22 23.6°'lik düzelme bildirmişlerdir. Biz tüm olgularımızda Salter innominate osteotomisini modifiye ederek uyguladık. Mills ve Hall'un23 tariflediği transiliak uzatma şeklinde iliak osteotomi yaptık, osteotomi hattında medial korteksini açarak greftimizi yerleştirdik. Bu şekilde asetabuler indekste ortalama 18,91°±6,62 düzelme sağlandı. İstatistikî olarak asetabuler indeksin ameliyat öncesi ve sonrası değerleri arasında anlamlı fark mevcuttu (p<0.001).
Öte yandan tıp camiasında diğer bir tartışma konusu da klinik ve radyolojik sonuçların birbirleriyle uyumu ile ilgilidir. Aguş ve ark.'nın24 22 kalçada tek seansta açık yerleştirme, femoral osteotomi, salter osteotomisi uyguladıkları ortalama 6,5 yıllık takip sonuçlarında, Barrett modifiye Mc Kay klinik değerlendirmesinde % 91 mükemmel ve iyi sonuç, Severin'in radyolojik değerlendirmesinde %86,5 mükemmel ve iyi sonuç gibi birbirine yakın değerler elde etmişlerdir. Bu iki grup arasında anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Bununla birlikte Dimitriou5 ise klinik sonuçların radyolojik sonuçlara göre daha üstün olduğundan bahsetmektedir. Bizim çalışmamızda gerek klinik gerekse radyolojik hiç kötü sonuç olmamakla beraber radyolojik ve klinik sonuçlarımız arasında istatistiksel olarak anlamlı bir sonuçla karşılaştık (p<0,003).
Bu sonuçlar eşliğinde ileri yaş GKD tedavisinde tek seansta uygulanan birleşik cerrahi işlemlerin uzun vade sonuçlarının iyi olduğunu düşünüyoruz. Ancak Thomas ve arkadaşlarının çok uzun dönemli takipte düşük kalça sağ kalımı bildirdikleri çalışmaları göz önüne alındığında, uzun vadede geleneksel metotlarla saptayamadığımız birtakım patolojilerin bu dönemde elde edilebilen iyi ve mükemmel sonuçlara uzun vadede ulaşılamamasına neden olduğunu düşünüyoruz14. Mevcut hasta serimizin daha uzun dönem takipleri bu patolojileri ortaya çıkarmaya yardımcı olacaktır.
Kaynaklar
1)Forlin E, Munhoz da Cunha LA, Figueiredo DC. Treatment of developmental dysplasia of the hip after walking age with open reduction, femoral shortening, and acetabular osteotomy. Orthop Clin North Am 2006; 37: 149-60.
2)Wirth T, Stratmann L, Hinrichs F. Evolution of late presenting developmental dysplasia of the hip and associated surgical procedures after 14 years of neonatal ultrasound screening. J Bone Joint Surg Br 2004; 86: 585-9.
3)Klisic P, Jankovic L. Combined procedure of open reduction and shortening of the femur in treatment of congenital dislocation of the hips in older children. Clin Orthop Relat Res 1976; 119: 60-9.
4)Stojimorvic I. Our way of open reduction for congenital dislocation of the hip. Acta Chir Jugoslav 1959; 6: 202.
5)Dimitriou JK, Cavadias AX. One-stage surgical procedure for congenital dislocation of the hip in older children. Long-term results. Clin Orthop Relat Res 1989; 246: 30-8.
6)Barrett WP, Staheli LT, Chew DE. The effectiveness of the Salter innominate osteotomy in the treatment of congenital dislocation of the hip. J Bone Joint Surg Am 1986; 68: 79-87.
7)Tonnis D, Behrens K, Tscharani F. A modified technique of the triple pelvic osteotomy: early results. J Pediatr Orthop 1981; 1: 241-9.
8)Severin E, Contribution to the knowledge of congenital dislocation of the hip joint. Late results of closed reduction and arthrographic studies of recent cases. Acta Chir Scand 1941; Supp 63.
9)Kalamchi A, MacEwen GD. Avascular necrosis following treatment of congenital dislocation of the hip. J Bone Joint Surg Am 1980; 62: 876-88.
10)Cakirgil GS. "Radical reduction" procedure for treatment of congenital dislocation of the hip in older children. Isr J Med Sci 1980; 16: 344-6.
11)Massie WK, Howorth MB. Congenital dislocation of the hip. II. Results of open reduction as seen in early adult period. J Bone Joint Surg Am 1951; 33: 171-90.
12)Chan A, Cundy PJ, Foster BK, et al. Late diagnosis of congenital dislocation of the hip and presence of a screening programme: South Australian population-based study. Lancet 1999; 354: 1514-7.
13)Williamson DM, Glover SD, Benson MK. Congenital dislocation of the hip presenting after the age of three years. A long-term review. J Bone Joint Surg Br 1989; 71: 745-51.
14)Thomas SR, Wedge JH, Salter RB. Outcome at forty-five years after open reduction and innominate osteotomy for late-presenting developmental dislocation of the hip. J Bone Joint Surg Am 2007; 89: 2341-50.
15)Subasi M, Arslan H, Cebesoy O, et al. Outcome in unilateral or bilateral DDH treated with one-stage combined procedure. Clin Orthop Relat Res 2008; 466: 830-6.
16)Olney B, Latz K, Asher M. Treatment of hip dysplasia in older children with a combined one-stage procedure. Clin Orthop Relat Res 1998; 347: 215-23.
17)Reichel H, Hein W. Dega acetabuloplasty combined with intertrochanteric osteotomies. Clin Orthop Relat Res 1996; 323: 234-42.
18)Ryan MG, Johnson LO, Quanbeck DS, et al. One-stage treatment of congenital dislocation of the hip in children three to ten years old. Functional and radiographic results. J Bone Joint Surg Am 1998; 80: 336-44.
19)El-Sayed MM. Single-stage open reduction, Salter innominate osteotomy, and proximal femoral osteotomy for the management of developmental dysplasia of the hip in children between the ages of 2 and 4 years. J Pediatr Orthop B 2009; 18: 188-96.
20)Utterback JD, MacEwen GD. Comparison of pelvic osteotomies for the surgical correction of the congenital hip. Clin Orthop Relat Res 1974; 98: 104-10.
21)Gulman B, Tuncay IC, Dabak N, et al. Salter's innominate osteotomy in the treatment of congenital hip dislocation: a long-term review. J Pediatr Orthop 1994; 14: 662-6.
22)Morin C, Rabay G, Morel G. Retrospective review at skeletal maturity of the factors affecting the efficacy of Salter's innominate osteotomy in congenital dislocated, subluxated and dysplastic hips. J Pediatr Orthop B 1998; 18: 246-53.
23)Millis MB, Hall JE. Transiliac lengthening of the lower extremity. A modified innominate osteotomy for the treatment of postural imbalance. J Bone Joint Surg Am 1979; 61: 1182-94.
24)Ağuş H, Kalenderer Ö, Pedükcoşkun S, ve ark. Yürüme sonrası gelişimsel kalça çıkığının cerrahi tedavisinde erken prognostik faktörlerin değerlendirilmesi. Acta Orthop Traumatol Turc 1999; 33: 35-9.
© 2014 Fırat Tıp Dergisi. Tüm hakları saklıdır.